Lũ quét, sạt lở đất đang ngày càng gia tăng và diễn biến phức tạp

7/24/2015 1:53:55 PM

Đây là một trong những nội dung được các đại biểu đưa ra tại hội nghị “Phòng, tránh lũ quét, sạt lở đất các tỉnh miền núi” do Ban chỉ đạo Trung ương về Phòng, chống thiên tai tổ chức sáng 23/7 tại tỉnh Sơn La.

Dự và chủ trì hội nghị có ông Trần Văn Hoài, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy lợi, Ủy viên thường trực Ban chỉ đạo TW về Phòng, chống thiên tai; ông Văn Phú Chính, Chánh văn phòng Ban chỉ đạo TW về Phòng, chống thiên tai, Cục trưởng Cục Phòng, chống thiên tai.

Tham dự hội nghị có đại biểu từ các bộ, ngành, lãnh đạo Quân khu 2, lãnh đạo UBND, Ban chỉ huy, văn phòng Ban chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn 17 tỉnh miền núi phía Bắc và Bắc Trung Bộ.

Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Trần Văn Hoài, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thủy lợi nhấn mạnh: Những năm qua, thiệt hại do bão trên biển và vùng ven biển đã giảm đáng kể, nhưng thiệt hại do lũ quét, sạt lở đất do ảnh hưởng hoàn lưu sau bão lại đang gia tăng.


Ông Trần Văn Hoài, Phó tổng cục trưởng Tổng cục Thủy lợi phát biểu chỉ đạo hội nghị
Theo thống kê từ Ban chỉ đạo PCTT Trung ương, trong giai đoạn 2000-2015, đã xảy ra 250 đợt lũ quét, sạt lở đất, làm chết và mất tích 646 người, bị thương 351 người; hơn 9.700 căn nhà bị đổ trôi, 100.000 căn nhà bị hư hỏng nặng; hơn 75.000 ha lúa, hoa màu bị ngập úng… Tổng thiệt hại ước tính trên 3.300 tỷ đồng.

Trong đó có một số trận lũ quét gây thiệt hại nghiêm trọng như lũ quét, sạt lở đất sau bão số 4 tại Lào Cai, Yên Bái năm 2008 làm 120 người chết và mất tích. Lũ quét và sạt lở đất sau bão số 2 năm 2014 tại Sơn La, Lai Châu, Hà Giang, Cao Bằng… làm chết và mất tích 24 người. Mới đây nhất, lũ quét và sạt lở đất sau bão số 1 Kujira năm 2015 tại Sơn La, Lào Cai, Lai Châu làm 15 người chết và mất tích, 11 người bị thương.

Ngoài những nguyên nhân khách quan do thiên tai, đáng buồn là nhiều trường hợp thiệt hại do tác động của hoạt động phát triển kinh tế của con người; sự chủ quan, bất cẩn, thiếu hiểu biết về thiên tai như san lấp sông, suối để xây dựng công trình, nhà ở, cơ sở sản xuất, gây tắc nghẽn dòng chảy; xây nhà ở khu vực khe suối, sườn dốc… Trong khi đó, công tác tuyên truyền, vận động, kiểm tra, giám sát của chính quyền các cấp, nhất là cấp cơ sở chưa sâu sát, thiếu kiên quyết. Công tác dự báo, cảnh báo mới dừng ở phạm vi tỉnh, trong khi mưa lũ, sạt lở đất thường diễn ra ở các khu vực nhỏ.

Tham luận tại hội nghị, đại biểu các tỉnh: Sơn La, Lai Châu, Yên Bái, Lào Cai, Hà Giang… đã báo cáo thiệt hại về thiên tai thời gian qua. Đồng thời, chia sẻ các kinh nghiệm, biện pháp phòng chống thiên tai đã thực hiện tại các địa phương. Cùng nêu bật những khó khăn chung trong công tác phòng chống lũ quét, sạt lở đất hiện nay, đó là vướng mắc về kinh phí khi thực hiện di dân khỏi vùng thiên tai chưa đáp ứng so với nhu cầu, nhiều dự án bị kéo dài, hiệu quả thấp. Việc thành lập Quỹ phòng chống thiên tai, phân vùng lũ quét cũng gặp nhiều khó khăn.

Hội nghị đã lắng nghe báo cáo kết quả Dự án điều tra phân vùng cảnh báo nguy cơ trượt lở đất đá các vùng núi Việt Nam của Viện Khoa học địa chất và khoáng sản, Bộ TN&MT; Báo cáo công tác cảnh báo lũ quét các tỉnh miền núi của Trung tâm Dự báo KTTV Trung ương, Bộ TN&MT; Phương án đảm bảo an toàn thông tin liên lạc ứng phó lũ quét, sạt lở đất của Cục viễn thông, Bộ Thông tin và truyền thông.

Kết luận hội nghị, ông Trần Văn Hoài đã ghi nhận ý kiến đóng góp từ đông đảo các đại biểu, đồng thời, chỉ rõ 6 nhiệm vụ cụ thể mà trước mắt các địa phương cần đồng loạt triển khai. Đó là tiến hành rà soát lại các khu vực có nguy cơ sạt lở cao; rà soát lại hệ thống truyền thông, thông tin liên lạc thôn bản; kiểm tra khơi thông dòng chảy; cắm mốc cảnh báo các vị trí nguy hiểm; cho trẻ em nghỉ học kịp thời khi có mưa lũ xảy ra… Về lâu dài, tiếp tục chú trọng xây dựng quy hoạch khu dân cư phòng chống thiên tai; tăng cường công tác quản lý vận hành hồ chứa; bổ sung trạm đo mưa, trong đó có trạm đo mưa nhân dân; lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào kế hoạch phát triển kinh tế địa phương.

Đồng thời, Ban chỉ đạo TW về phòng chống thiên tai cũng kiến nghị, Bộ TN&MT cần phối hợp với UBND các tỉnh rà soát quy hoạch sử dụng đất, lồng ghép với yêu cầu phòng, tránh thiên tai. Hướng dẫn các tỉnh miền núi xây dựng bản đồ chi tiết các vùng thường xuyên xảy ra lũ quét, sạt lở đất để có căn cứ bố trí lại quy hoạch dân cư lâu dài cũng như xây dựng phương án phòng, tránh lũ quét hàng năm.

                                                                    Nguồn: Nguyễn Nga - Baotainguyenmoitruong.vn